Hamilelik haftanız, son adet tarihinizin ilk gününden itibaren başladığı kabul edilir.
Bu, ilk 2 haftada aslında hamile olmadığınız anlamına gelir. Vücudunuz her zamanki gibi yumurtlamaya (yumurtalıklarınızdan birinden yumurta bırakmaya) hazırlanıyor.
“Hamile kalma” zaman çizelgeniz:
Çoğu kadının fark ettiği ilk şey, adet gecikmesidir.
Hamilelik belirtileri ve semptomları hakkında bilgi edinin
Hamile olup olmadığınızı öğrenmenin en güvenilir yolu hamilelik testi yapmaktır.
Hamile olabileceğinizi düşündüğünüzde, gebelik (doğum öncesi) öncesi bakımınıza başlamak için bir doktorla temasa geçmek önemlidir.
Bunu, doktorunuzla iletişim kurarak yapabilirsiniz:
Hamileliğin ilk günlerinde ve haftalarında hamile olup olmadığınızı bilemeyebilirsiniz.
Ancak aşağıdakileri yapabilirsiniz:
Erken hamileliğin 4 ila 5’inci haftalarında, embriyo rahim içinde büyür ve gelişir.
Dış hücreler annenin kan dolaşımıyla bağlantı kurmak için uzanır. İç hücreler 2 ve daha sonra 3 tabaka halinde oluşur.
Bu katmanların her biri bebeğin vücudunun farklı parçaları olacak şekilde büyüyecektir:
Hamileliğin bu erken haftalarında, embriyo beslenme sağlayan küçük bir yumurta sarısı kesesine bağlanır.
Birkaç hafta sonra plasenta tamamen oluşacak ve besin maddelerinin embriyoya transferini devralacaktır.
Embriyo, amniyotik kese içindeki sıvı ile çevrilidir. Plasentaya dönüşen bu kesenin dış tabakasıdır.
Plasentadan gelen hücreler, zengin bir kan kaynağı oluşturarak rahmin duvarının derinliklerine büyür. Bu, bebeğin ihtiyaç duyduğu tüm oksijeni ve besinleri almasını sağlar.
Gebe kalma genellikle son döneminizden yaklaşık 2 hafta sonra, bir yumurtayı (yumurtlama) bıraktığınız zaman boyunca gerçekleşir.
Hamileliğin ilk 4 haftasında muhtemelen herhangi bir belirti fark etmeyeceksiniz.
Çoğu kadının fark ettiği ilk şey, adet gecikmesi veya meme hassasiyetidir.
Gebelik öncesi bakımınızı ve kontrolleriniz hakkında bilgi alınız.
Hamileyken alkol almaktan veya alkol aldığınız dönemde hamile kalmaya çalışmaktan kaçının
Bebeğin sinir sistemi gelişir ve ana organlarının temelleri oluşur. Bu aşamada, embriyo yaklaşık 2 mm uzunluğundadır.
Kalp, ilk olarak tüp benzeri basit bir yapı olarak şekillenir. Kan dolaşmaya başlar.
Bu kan damarlarından bir dizi bebek ile anneyi birbirine bağlar ve göbek kordonu haline gelir.
Aynı zamanda, embriyonun dış hücre tabakası bir oluk geliştirir ve nöral tüp adı verilen içi boş bir tüp oluşturmak için katlanır. Bu bebeğin beyni ve omuriliği haline gelecektir.
Nöral tüpün bir ucundaki (“kuyruk ucu”) bozukluklar spina bifidaya yol açar . Kafatasının kemikleri düzgün bir şekilde oluşmadığında “kafa ucundaki” kusurlar anensefali oluşturur.
Folik asit kullanımı spina bifidayı önler. Hamile olduğunuzu öğrenir öğrenmez (mümkünse hamile kalmadan önce bile) günde 400 mikrogram folık asit desteği almanız önemlidir.
Beşinci hafta çoğu kadının hamile olabileceğini düşünmeye başladığı ilk dönemdir.
Doğum öncesi bakım (hamilelik veya doğum bakımı da denir), sizin ve bebeğinizin olabildiğince iyi olduğundan emin olmak için hamilelik sırasında ebeler ve doktorlardan aldığınız bakımdır.
Hamile olduğunuzu öğrendikten sonra doktorunuza veya tercih ettiğiniz doğum servisine derhal başvurun, böylece doğru zamanda bakım yapmaya başlayabilirsiniz.
6 ila 7 haftalık hamileyken, kalbin olduğu yerde büyük bir şişkinlik ve nöral tüpün baş ucunda bir yumru vardır. Bu yumru beyin ve kafa olacaktır.
Embriyo kavisli ve kuyruklu bir görünüme sahiptir. Kalp bazen bu aşamada vajinal ultrason taramasında atıyor olarak görülebilir .
Gelişen kollar ve bacaklar küçük şişlikler (uzuv tomurcukları) olarak görünür hale gelir. Kafanın yan tarafındaki küçük çukurlar kulak haline gelecektir.
Şimdiye kadar, embriyo ince bir şeffaf cilt tabakası ile kaplıdır.
7 haftaya kadar, embriyo baştan aşağıya yaklaşık 10 mm uzunluğunda büyümüştür. Bu ölçüme baş-popo uzunluğu denir.
Beyin hızla büyür ve bu da kafanın vücudun geri kalanından daha büyük görünmesine neden olur. Embriyonun büyük bir alnı vardır , gözler ve kulaklar gelişmeye devam eder.
İç kulaklar gelişmeye başlar, ancak başın kenarlarındaki dış kulaklar birkaç hafta daha görünmez.
Uzuv tomurcukları, bacakların ve kolların kemiklerine dönüşecek kıkırdak oluşturmaya başlar. Kol tomurcukları uzar ve uçları düzleşir – bunlar eller olur.
Beyin ve omurilik (sinir sistemi) şekil almaya başladığında sinir hücreleri çoğalmaya ve gelişmeye devam eder.
Rahminiz yaklaşık 7 veya 8 haftalık hamileyken limon büyüklüğüne ulaşır.
Muhtemelen yorgun hissediyorsunuz. Göğüsleriniz ağrılı ve büyümüş olabilir ve normalden daha sık idrara çıkmak zorunda kalabilirsiniz.
Bazı hamile kadınlar bu süre boyunca hasta veya yorgun hissetmeye başlar veya birkaç hafta boyunca başka küçük gebelik problemleri yaşarlar .
Çoğu kadın için, bulantı ve kusma (sabah bulantısı) duyguları yaklaşık 14 haftalık hamilelik dönemlerinde iyileşmeye başlar.
Bazı enfeksiyonlar hamileliğe zarar verebilir. Size doğru bakımı verebilmesi için mümkün olduğunca erken doktorunuza bildirin.
Hamileyken dişetlerinde kanama veya hassasiyet olabilir . Dişlerinizi ve diş etlerinizi mümkün olduğunca sağlıklı tutmak için iyi ağız hijyeni ve düzenli diş bakımı ; diş eti problemlerinden kaçınmanın ve bakımının en iyi yoludur.
8 haftalık hamileyken bebeğe fetüs denir, bu da yavru anlamına gelir.
Bacaklar uzamaya devam eder. Bacağın farklı kısımları henüz tam olarak farklılaşmamıştır
Fetus hala amniyotik kese içindedir. Plasenta gelişmeye devam ederek plasentanın rahim duvarına yapışmasına yardımcı olan yapılar oluşturur.
Bu aşamada, fetus hala beslenmesini korpus luteumdan alır.
Rahminiz yaklaşık 7 veya 8 haftalık hamileyken limon büyüklüğüne ulaştı.
Muhtemelen yorgun hissediyorsun. Göğüsleriniz ağrılı ve genişlemiş olabilir ve muhtemelen normalden daha sık idrara çıkmak zorundasınız.
Muhtemelen ikinci periyodunuzu kaçırmış olacaksınız. Ancak bazı kadınlar hamilelikte biraz kanama yaşarlar .Her zaman hamilelikte herhangi bir kanamayı doktorunuza mutlaka söyleyin.
Bebeğin yüzü yavaşça oluşuyor. Gözler daha büyük ve daha açıktır ve içlerinde bir miktar renk (pigment) vardır. Bir ağız ve küçük tat tomurcukları olan bir dil var.
Eller ve ayaklar gelişiyor – sırtlar, henüz ayrılmamış olmalarına rağmen parmak ve ayak parmaklarının nerede olacağını tanımlar.
Kalp, beyin, akciğerler, böbrekler ve bağırsak gibi ana iç organlar gelişmeye devam eder.
9 haftalık hamilelikte, bebek baştan aşağıya yaklaşık 22 mm uzunluğunda büyümüştür.
Bu süre zarfında göğüsleriniz büyüyecektir, bu yüzden destekleyici bir sütyen giymeyi düşünün.
Duygularınızın değiştiğini de görebilirsiniz bir an mutlu ve bir sonraki an üzgün hissedebilirsiniz.
Endişelenmeyin bu duygular normaldir ve geçicidir.
Hamileyken daha fazla vajinal akıntı olması normaldir .Beyaz veya saydam; kokusu olmayan akıntı normaldir.Ancak kötü kokulu, kaşıntılı veya ağrılı hissediyorsanız veya idrarınızı yaptığınızda ağrınız varsa doktorunuza söyleyin.Bunlar vajinal enfeksiyon belirtileri olabilir ve kontrol edilmesi gerekir.
Kulaklar bebeğinizin kafasının yanlarında gelişmeye başlar ve kulak kanalları kafanın içinde oluşur.
Bebeğinizin yüzüne bakabiliyorsanız, bir üst dudak ve 2 küçük burun deliği görebilirsiniz.
Çene kemikleri gelişir ve gelecekteki tüm süt dişlerini içerir.
Kalp şimdi tamamen oluşmuştur. Dakikada 180 kez atar – bu kendi kalbinizden 2 ila 3 kat daha hızlıdır.
Bebek ultrason taramasında görülebilen küçük, sarsıntılı hareketler yapar.
Annelik bakımınızın bir parçası olarak bebeğin Down sendromuna yakalanma şansını bulmak için tarama önerilecektir .
Hamile kadınlar ve bebekleri grip için daha yüksek risk altındadır. Sizi ve bebeğinizi korumak için doktorunuz grip aşısı önerebilir.
Bebek hızla büyür ve plasenta hızla gelişir – yaklaşık 12. haftada tamamen oluşur.
Yüz kemikleri oluşur. Göz kapakları kapalı ve henüz birkaç ay boyunca açılmayacaktır.
Bebeğinizin kafasının yan tarafında gelişen kulak tomurcukları, büyüdükçe daha çok kulaklara benzer.
Bebeğinizin başı uzunluğunun üçte birini oluşturur, ancak vücut hızlı büyür – düzleşir ve parmaklar ve ayak parmakları ayrılır. Tırnaklar oluşur.
Daha önce hiç yaşamadığınız şiddette baş ağrınız varsa mutlaka doktorunuza danışın.
Hamilelikte aldığınız kafein miktarını sınırlamak (günde 2 fincan) bebeğinizin doğduklarında normalden daha düşük kilo alma olasılığını azaltabilir (düşük doğum ağırlığı).
Down , Edwards ve Patau sendromları (trizomi 21-18-13) için tarama testi (ikili test) gebeliğin 11 ile 14 hafta arasında yapılan kan testi ve ultrasonu kapsar. Bu tarama testini yapmayı seçerseniz, randevu taramasıyla aynı anda yapılabilir.
Son döneminizden sadece 12 hafta sonra, fetus tamamen oluşur. Tüm organlar, kaslar, uzuvlar ve kemikler yerinde ve genital organlar gelişmiştir.
Artık bebeğin büyümesi ve olgunlaşması gerekir.
Biraz hareket etselerde, bebeğin hareketlerinin anne tarafından hissedilmesi için henüz çok erkendir.
Biraz kabız olduğunuzu fark edebilirsiniz. Herkes hamilelikte kabızlık yaşamayabilir, ancak oldukça yaygındır ve sizi rahatsız edebilir. Kabızlığı önlemek için diyetinize dikkat edin ve bol sıvı tüketin.
Zaman zaman mide ağrısı veya krampları hissedebilirsiniz. Bunlar genellikle endişelenecek bir şey değildir ve kabızlık, gaz sancısı veya rahminiz büyüdükçe bağlarınızın büyümesinden kaynaklanabilir.
Ancak, dinmeyen, şiddetli olan, kanama veya başka semptomlarınız varsa doktorunuzu görmeniz gerekir.
Hamileyken sigarayı bırakmak, alkolden kaçınmak, egzersiz yapmak ve sağlıklı yemek gibi bilmeniz gerekenleri gözden geçirin, emin olmadığınız durumlarda doktorunuzdan bilgi edinmekten kaçınmayın.
Tüm kadınlara, bebeklerinin Down sendromu gibi bir sağlık durumu geçirme şansının daha yüksek olup olmadığını kontrol etmek için doğum öncesi tarama testleri sunulur. Tarama testlerini yaptırıp yaptırmamanız size bağlıdır – doğum öncesi taramanın ne olduğunu ve sizin için neyin en iyi olduğuna karar vermek için doktorunuzdan bilgi alın.
Bazen doğum öncesi tarama testleri , bebek ile ilgili riski yüksek bulabilir. Bu durumda doktorunuz seçeneklerinizi ve sonraki adımlarınızı sizinle tartışır.
Nerede doğum yapmak istediğinizi düşünmeye başlayabilirsiniz.
Bebeğiniz yaklaşık 25g ağırlığındadır.
Bebeğinizin yumurtalıkları veya testisleri tamamen vücutlarında gelişir ve cinsel organlar vücutlarının dışında oluşur.
Sabah bulantısı ile kendinizi yorgun hissediyorsanız, muhtemelen 13 veya 14 haftalık hamileyken kendinizi daha iyi hissetmeye başlarsınız.
Bazı kadınlar, muhtemelen hamilelik hormonları veya pelvik bölgeye artan kan akışının bir sonucu olarak, bu süre zarfında artan bir cinsel dürtü yaşamaya başlayabilirler.
Rahim büyüdükçe ve yukarı doğru hareket ettikçe karnınızda küçük bir yumru geliştiğini göreceksiniz. Daha sık idrara çıkabilirsiniz, bunun nedeni rahmin mesanenize baskı yapmasıdır. İdrar yaptığınızda herhangi bir ağrı fark ederseniz doktorunuza danışın. İdrar yolu enfeksiyonları hamilelikte ortaya çıkabilir ve böbrek enfeksiyonu riskini azaltmak için bunları hızlı bir şekilde tedavi etmek önemlidir.
Tüm hakları saklıdır. Op.Dr.Zahide KÜÇÜK